Trật tự câu

Bạn dùng cách nói này khi muốn đồng tình với câu người khác vừa nói: câu khẳng định thì đáp bằng So, câu phủ định thì đáp bằng Neither hoặc Nor. Khuôn câu: So/Neither/Nor + trợ động từ + S, nghĩa là bạn đưa So hay Neither lên đầu, kế đến là trợ động từ đúng thì của câu trước, rồi mới đến chủ ngữ, tức là đảo ngược so với câu thường: 'I'm hungry.' 'So am I.', chứ không nói 'So I am'; 'She can't drive.' 'Neither can he.'. Ví dụ: 'I haven't seen that movie.' 'Neither have I.', tôi chưa xem phim đó, tôi cũng chưa.

Bạn dùng câu hỏi gián tiếp khi muốn hỏi lịch sự hơn hoặc lồng một câu hỏi vào trong một câu lớn hơn, sau các mở đầu như I wonder, Could you tell me, I don't know. Khuôn câu: mở đầu + từ để hỏi hoặc if/whether + S + V, nghĩa là phần lồng bên trong trở về trật tự câu kể, không đảo chủ ngữ với trợ động từ, không thêm do/does/did; câu hỏi gốc dạng có/không thì dùng if hoặc whether: 'Could you tell me if he's coming?'. Ví dụ: 'Do you know what time it is?', bạn có biết mấy giờ rồi không?

Bạn dùng thứ tự này khi cuối câu có nhiều trạng ngữ cùng lúc, vừa nói cách làm, vừa nói nơi chốn, vừa nói thời gian. Khuôn câu: S + V + cách thức + nơi chốn + thời gian, nghĩa là trạng ngữ cách thức đứng trước, rồi đến nơi chốn, cuối cùng là thời gian: 'She sang beautifully at the concert last night'. Sắp sai thứ tự thường không làm câu sai hẳn, nhưng nghe không tự nhiên và hay bị trừ điểm trong bài viết IELTS, TOEIC. Ví dụ: 'He works hard in the office every day'.

Bạn gặp cách nói này trong khẩu ngữ khi muốn kể sinh động một việc đang diễn ra ngay trước mắt, với here hoặc there đứng đầu câu. Khuôn câu: Here/There + V + S, nghĩa là với động từ chỉ chuyển động hay vị trí, chính động từ chính đứng trước chủ ngữ, không cần trợ động từ, không cần do: 'Here comes the bus', 'There goes our last chance'. Nếu chủ ngữ là đại từ thì giữ trật tự thường: 'Here it comes', không nói 'Here comes it'. Ví dụ: 'There goes the last train!', chuyến tàu cuối đi mất rồi kìa!

Bạn dùng cấu trúc song song khi liệt kê hay nối các vế bằng and, or, but, hoặc bằng cặp not only... but also, either... or, neither... nor. Các vế được nối phải cùng một dạng ngữ pháp: cùng là V-ing, cùng là to V, cùng là danh từ, cùng là tính từ. Khuôn câu: A, B, and C cùng dạng, nghĩa là bạn chọn một dạng cho vế đầu rồi giữ đúng dạng đó cho mọi vế sau, câu sẽ gọn và dễ đọc. Ví dụ sai: 'I like swimming, running, and to bike'; sửa lại thành 'I like swimming, running, and biking', cả ba đều là V-ing.

Bạn cần nhận ra câu chạy khi đọc lại bài: hai mệnh đề độc lập dính vào nhau không có dấu câu hay liên từ ('I went to the store I bought milk.'), hoặc chỉ nối bằng dấu phẩy không có liên từ, gọi là comma splice ('I went to the store, I bought milk.'). Đây là lỗi bị trừ điểm rõ trong IELTS/TOEIC Writing. Khuôn câu đúng: S + V. S + V, hoặc S + V; S + V, hoặc S + V, and/but + S + V. Ví dụ: 'The exam was hard, I still passed it' là lỗi, cần dấu chấm hoặc but.

Bạn cần nhận ra câu cụt khi đọc lại bài viết: đó là nhóm từ được chấm câu như câu hoàn chỉnh nhưng thiếu mệnh đề độc lập, do thiếu động từ chia thì, thiếu chủ ngữ, hoặc chỉ có mệnh đề phụ đứng một mình: 'Because I was tired.', 'Running to catch the bus.', 'The report that was late.'. Đây là lỗi để sửa, không phải cấu trúc để học. Khuôn câu đúng cần có: S + V (chia thì), và không bỏ dở sau liên từ phụ thuộc. Ví dụ: 'Although the weather was terrible.' là câu cụt vì sau although chưa có mệnh đề chính.

Bạn dùng câu hỏi đuôi khi muốn người nghe xác nhận hoặc đồng tình với điều mình vừa nói, giống 'phải không?' trong tiếng Việt. Khuôn câu: câu kể + trợ động từ/modal + đại từ, nghĩa là phần đuôi lặp lại trợ động từ đúng thì của câu chính nhưng đảo ngược khẳng định thành phủ định và ngược lại: 'You're coming, aren't you?', 'She doesn't like it, does she?'. Câu mệnh lệnh thì đuôi là 'will you?'. Ví dụ: 'You haven't finished yet, have you?', bạn chưa xong, phải không?